የትራምፕ የኢራን ቁማር፡ የአሜሪካን የበላይነት ውድቀት ሊያፋጥን የሚችል ጦርነት

የትራምፕ የኢራን ቁማር፡ የአሜሪካን የበላይነት ውድቀት ሊያፋጥን የሚችል ጦርነት

ትልቁ ስትራቴጂካዊ ውድቀቶች በጦር ሜዳ ድሎች ወይም ሽንፈቶች ብቻ የሚለኩት አልፎ አልፎ ነው። የሚለኩት ጠመንጃዎች ጸጥ ካሉ ከረጅም ጊዜ በኋላ በሚከሰቱት የፖለቲካ ውጤቶች ነው። የዩናይትድ ስቴትስ ወታደራዊ ጣልቃ ገብነት በኢራን ላይ የሚያሳድረው የቅርብ ጊዜ ክስተቶች ምንም አይነት አመላካች ከሆኑ፣ የፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ የመካከለኛው ምስራቅ ፖሊሲ ዘላቂ ቅርስ የቴህራን መዳከም ላይሆን ይችላል፣ ነገር ግን የአሜሪካን ዓለም አቀፍ አመራር ማዳከም ሊሆን ይችላል።

ወታደራዊ ዘመቻው የኢራንን ስትራቴጂካዊ ስጋት ለማስወገድ፣ የአሜሪካን መከላከያ ወደነበረበት ለመመለስ እና የእስራኤልን ክልላዊ ደህንነት ለማጠናከር እንደ ወሳኝ ጥረት ቀርቧል። በምትኩ፣ ውጤቱ እየጨመረ በመጣው ባለብዙ ዋልታ ዓለም ውስጥ የወታደራዊ ኃይል ገደብን ያጋለጠ ይመስላል። የታክቲካል የበላይነት ስትራቴጂካዊ ስኬት ማስገኘት አልቻለም። የአገዛዝ ለውጥ ወይም ያለ ቅድመ ሁኔታ እጅ መስጠትን ከማድረስ ይልቅ፣ ግጭቱ ብዙዎቹን የመጀመሪያ ዓላማዎች ያልተፈቱ ቀላል የዲፕሎማሲ ስምምነት በማድረግ ተጠናቀቀ።

በጣም ፈጣን የሆነው የፖለቲካ ጉዳት በባህላዊ አጋሮቿ መካከል የአሜሪካ አመራር ተዓማኒነት ነው። የአውሮፓ መንግስታት በዋሽንግተን እየጨመረ በመጣው የውጭ ፖሊሲ ያልተደሰቱበት፣ ግጭቱን ትርጉም ያለው ምክክር ሳይደረግ የተከናወነ ዋና ወታደራዊ እርምጃ ሌላ ምሳሌ አድርገው ተመልክተውታል። እምነት - ከአሜሪካ ታላላቅ ስትራቴጂካዊ ሀብቶች አንዱ - አንዴ ከጠፋ በኋላ በቀላሉ እንደገና መገንባት አይቻልም።

ግጭቱ የእስራኤልን ስትራቴጂካዊ አካባቢም አወሳስቦታል። ለብዙ አሥርተ ዓመታት እስራኤል በአሜሪካ ወታደራዊ ድጋፍ ላይ ብቻ ሳይሆን በዩናይትድ ስቴትስ ውስጥ ሰፊ የሁለት ወገን የፖለቲካ ድጋፍ ላይም ጥገኛ ሆና ቆይታለች። በእስራኤል ዙሪያ እየጨመረ የመጣው የፖለቲካ ፖላራይዜሽን ይህ ስምምነት ከአሁን በኋላ እንደ ቀላል ሊወሰድ እንደማይችል ይጠቁማል። ለእስራኤል የሚሰጠው ድጋፍ ከብሔራዊ ጉዳይ ይልቅ የፓርቲ ጉዳይ እየሆነ ከመጣ፣ ኢየሩሳሌም በጣም አስፈላጊው ጥምረት እምብዛም የማይገመት ሆኖ ልታገኘው ትችላለች።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ የባህረ ሰላጤው ንጉሣዊ አገዛዝ የተለየ አጣብቂኝ ውስጥ ይወድቃል። የደህንነት አርክቴክቸራቸው በዩናይትድ ስቴትስ ላይ በእጅጉ ጥገኛ ሆኖ ይቆያል፣ ነገር ግን ግጭቱ ሙሉ በሙሉ በአንድ ውጫዊ ዋስትና ላይ የመተማመን አደጋዎችን አሳይቷል። ይህ ግንዛቤ ከቻይና፣ አውሮፓ፣ ህንድ እና ሌሎች የእስያ ኃያላንን ጨምሮ - ከአማራጭ አጋሮች ጋር ጥልቅ ግንኙነትን ሊያበረታታ ይችላል - እንደ ዋሽንግተን ምትክ ሳይሆን ለወደፊቱ እርግጠኛ አለመሆንን ለመከላከል እንደ ስትራቴጂካዊ መከላከያ።

በሚያስገርም ሁኔታ፣ ቤጂንግ ከዋና ዋና የጂኦፖሊቲካል ተጠቃሚዎች አንዷ ሆና ልትወጣ ትችላለች። በመካከለኛው ምስራቅ ውስጥ ያለ እያንዳንዱ ተጨማሪ የአሜሪካ ወታደራዊ ቁርጠኝነት የዲፕሎማሲ ትኩረትን፣ ወታደራዊ ሀብቶችን እና የፖለቲካ ካፒታልን ከኢንዶ-ፓስፊክ ያርቃል፣ ከቻይና ጋር ያለው ስትራቴጂካዊ ውድድር የሃያ አንደኛው ክፍለ ዘመን ዓለም አቀፍ ፖለቲካን እየጨመረ የሚገልጸው ነው። አሜሪካ በፋርስ ባሕረ ሰላጤ ላይ ለረጅም ጊዜ ትኩረት መስጠቷ ቤጂንግ ያለ ግጭት የክልል ተጽዕኖዋን ለማጠናከር ጠቃሚ ስትራቴጂካዊ ቦታ ይሰጣታል።

ሩሲያም በተዘዋዋሪ ትጠቀማለች። እየጨመረ የመጣው የኃይል ዋጋ ጊዜያዊ የኢኮኖሚ እፎይታ ያስገኛል፣ የምዕራባውያን ወታደራዊ ሀብቶች ደግሞ በብዙ ቲያትሮች ላይ እየተስፋፉ ይሄዳሉ። ሞስኮ ከፍተኛ የኢኮኖሚ እና ወታደራዊ ጫናዎችን መጋፈጥ ብትቀጥልም፣ የምዕራባውያን ስትራቴጂካዊ ትስስር መቀነስ የሩሲያን ጥቅም ያገለግላል።

ምናልባት በጣም ዘላቂው ውጤት ዓለም አቀፍ የኢኮኖሚ ስርዓትን ይመለከታል። ግጭቱ የዓለም ንግድ በሆርሙዝ ወሽመጥ ውስጥ ለሚከሰቱ መስተጓጎሎች ተጋላጭነትን በድጋሚ አሳይቷል። የኢነርጂ ደህንነት፣ የባህር ንግድ፣ የኢንሹራንስ ገበያዎች እና የአቅርቦት ሰንሰለቶች ለጂኦፖሊቲካዊ ድንጋጤዎች ተጋልጠዋል። ስለዚህ መንግስታት እና ዓለም አቀፍ ኮርፖሬሽኖች የአቅርቦት ልዩነትን፣ የስትራቴጂክ ክምችትን እና አማራጭ የትራንስፖርት ኮሪደሮችን ለማፋጠን የሚያደርጉትን ጥረት ሊያፋጥኑ ይችላሉ።

በመሠረቱ፣ ግጭቱ በዓለም ፖለቲካ ውስጥ ሰፊ ለውጥን ያሳያል። ወታደራዊ የበላይነት ብቻውን የፖለቲካ ውጤቶችን ዋስትና አይሰጥም። ታላላቅ ኃያላን በጦር ኃይል ብቻ ሳይሆን በኢኮኖሚያዊ መቋቋም፣ በቴክኖሎጂ ፈጠራ፣ በዲፕሎማሲያዊ ህጋዊነት እና በአጋርነት አስተዳደርም ጭምር እየተወዳደሩ ነው። ስኬት በዓለም አቀፍ መተማመን ላይ ከመሆን ይልቅ በጦርነት ማሸነፍ ላይ ያነሰ ነው።

ዩናይትድ ስቴትስ በዓለም ላይ በጣም ኃይለኛ ወታደራዊ ተዋናይ ሆና ትቀጥላለች። ሆኖም ስትራቴጂካዊ ቁጥጥር የሌለው ኃይል እየቀነሰ የሚሄድ ትርፍ ሊያመጣ ይችላል። ታሪክ በተደጋጋሚ እንደሚያሳየው ኢምፓየሮች አንድ ጦርነት ስለተሸነፉ እምብዛም እንደማይወድቁ፤ ተደጋጋሚ ስትራቴጂካዊ ከመጠን በላይ መጨመር ጥምረትን፣ ተአማኒነትን እና የሀገር ውስጥ መግባባትን ቀስ በቀስ ሲያበላሽ ይወድቃሉ።የኢራን ግጭት በመጨረሻ እንደ ጊዜያዊ መሰናክል ወይም ወሳኝ የሆነ የለውጥ ነጥብ መታወሱ የሚወሰነው ዋሽንግተን በሚቀጥሉት ዓመታት ውስጥ ታላቁን ስትራቴጂዋን እንዴት እንደምታስተካክል ነው። የአሜሪካ ፖሊሲ አውጪዎች ጥምረቶችን እንደገና ካቋቋሙ፣ የዲፕሎማሲያዊ ተዓማኒነትን መልሰው ካቋቋሙ እና በረጅም ጊዜ ስትራቴጂካዊ ውድድር ላይ እንደገና ካተኮሩ፣ ጉዳቱ ሊቀለበስ ይችላል።

ካልሆነ፣ የታሪክ ምሁራን የኢራንን ጦርነት አሜሪካ ጥንካሬዋን እንዳሳየችበት ቅጽበት ሳይሆን፣ በአሜሪካ ከሚመራው ዓለም አቀፍ ሥርዓት ወደ ይበልጥ የተበታተነ እና ባለብዙ ዋልታ ዓለም ቀስ በቀስ በሚሸጋገርበት ወቅት እንደ ሌላ ምዕራፍ አድርገው ሊመለከቱት ይችላሉ።

https://x.com/i/status/2070564643987165476